Fundacja rodzinna to stosunkowo nowa instytucja prawna w Polsce, ale już dziś budzi ogromne zainteresowanie przedsiębiorców myślących o sukcesji. Dla wielu właścicieli firm rodzinnych jest ona atrakcyjna dlatego, że pozwala lepiej zaplanować przekazanie majątku i ograniczyć ryzyko chaosu, który często pojawia się przy zwykłym dziedziczeniu. Nowa instytucja prawna w Polsce W polskich firmach rodzinnych sukcesja przez lata była odkładana na później. Przedsiębiorcy skupiali się na rozwoju, inwestycjach i bieżącym zarządzaniu, a temat przekazania firmy kolejnemu pokoleniu pojawiał się dopiero wtedy, gdy sytuacja wymagała pilnych decyzji. Problem polega na tym, że klasyczne narzędzia, takie jak testament, często nie wystarczają tam, gdzie majątek obejmuje udziały w spółkach, nieruchomości, prawa majątkowe i wieloletnie relacje biznesowe. Fundacja rodzinna została pomyślana właśnie jako narzędzie do uporządkowania takiego procesu. Jej istotą jest gromadzenie mienia, zarządzanie nim w interesie beneficjentów oraz spełnianie świadczeń na ich rzecz. Dzięki temu można oddzielić własność majątku od bieżącego korzystania z niego przez członków rodziny i stworzyć bardziej stabilny model sukcesji niż zwykły podział spadku. Dla wielu przedsiębiorców oznacza to szansę na zachowanie ciągłości działania firmy i ochronę przed rozdrobnieniem udziałów. Z punktu widzenia rodziny ważne jest również to, że fundacja może pomóc ograniczyć konflikty między spadkobiercami, bo zasady wypłaty świadczeń i zarządzania majątkiem są ustalane wcześniej, a nie dopiero po śmierci właściciela biznesu. W praktyce planowanie sukcesji z wykorzystaniem fundacja rodzinna w Warszawie staje się coraz częściej elementem szerszej strategii ochrony majątku rodzinnego i porządkowania relacji między biznesem a rodziną. Sporządzenie aktu założycielskiego Jednym z pierwszych kroków przy tworzeniu fundacji rodzinnej jest sporządzenie aktu założycielskiego. To bardzo ważny moment, ponieważ właśnie wtedy fundator formalnie wyraża wolę ustanowienia fundacji. Co istotne, fundatorem może być wyłącznie osoba fizyczna posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych. Fundacja może zostać ustanowiona w akcie założycielskim albo w testamencie, przy czym w przypadku testamentu obowiązują odrębne ograniczenia. Akt założycielski nie powinien być traktowany jak zwykła formalność. To dokument, który otwiera cały proces sukcesyjny i musi być spójny z dalszymi rozwiązaniami przewidzianymi w statucie. Jeżeli już na tym etapie zabraknie precyzji, w kolejnych krokach mogą pojawić się problemy organizacyjne i interpretacyjne. Dobrze przygotowany akt założycielski powinien wynikać z wcześniejszej analizy celów fundatora. Inaczej będzie wyglądała konstrukcja fundacji dla właściciela jednej spółki operacyjnej, a inaczej dla osoby, która chce zabezpieczyć rodzinę, nieruchomości inwestycyjne i udziały w kilku podmiotach. Dlatego przed sporządzeniem aktu warto dokładnie przemyśleć, jaką funkcję fundacja ma...